Κυριακή, 17 Δεκέμβριος 2017
Home / Κουβεντιάζουμε / Η ζωή μας / Σάββατο του Λαζάρου

Σάββατο του Λαζάρου

Το Σάββατο του Λαζάρου είναι μία από τις πιο σημαντικες γιορτες της Ορθοδοξίας αφού συμβολίζει τη ζωή και το θάνατο. Είναι το τελευταίο θαύμα που έκανε ο Χριστός, ανέστησε το νεκρό για τέσσερεις ημέρες Λάζαρο, λέγοντας τη φράση «Λάζαρε δεύρο έξω».

Υπήρχαν αρκετά έθιμα για τον εορτασμό της Ανάστασης του Λαζάρου τα περισσότερα όμως έχουν χαθεί με το πέρασμα το χρόνων.  Σε ορισμένα μέρα όμως τα  τηρούν ακόμα και τα περνάνε από γενιά σε γενιά.

Το πιο διαδεδομένο έθιμο είναι τα «κάλαντα του Λαζάρου». Τα κάλαντα ήταν γυναικεία υπόθεση,  τις έλεγαν   «Λαζαρίνες». Τα μικρά κορίτσια  την προηγούμενη μέρα έβγαιναν στα χωράφια για να μαζέψουν λουλούδια με τα οποία θα στόλιζαν τα καλαθάκια τους.  Οι Λαζαρίνες το Σάββατο το πρωί φορώντας τις στολές τους και κρατώντας τα στολισμένα καλαθάκια πήγαιναν από σπίτι σε σπίτι και τραγουδούσαν τα κάλαντα, αναγγέλλοντας την χαρμόσυνη είδηση της Ανάστασης του Λαζάρου. Στα καλαθάκια τους μάζευαν χρήματα, φρούτα και αυγά.

Σε άλλε περιοχές τα παιδιά έφτιαχναν ομοίωμα του Λαζάρου. Το έφτιαχναν ντύνοντας με χρωματιστά πανιά μια ρόκα, ένα κόπανο για ρούχα, μια κουτάλα, έναν καλαμένιο σταυρό που το στόλιζαν με κορδέλες και λουλούδια. Στη Σκύρο χρησιμοποιούσαν μια τρυπητή κουτάλα, σε κάθε τρύπα έβαζαν μια άσπρη μαργαρίτα, ένα κόκκινο γαρύφαλλο για στόμα και με αυτό τον τρόπο έφτιαχνα το πρόσωπο. Στη συνέχεια έδεναν σταυρωτά μια ξύλινη κουτάλα για χέρια, το έντυναν με ένα πουκαμισάκι ή ένα μωρουδίστικο ρούχο και ο «Λάζαρος ήταν έτοιμος». Γύριζαν από σπίτι σε σπίτι τραγουδώντας τα κάλαντα και εδώ τους έδιναν αυγά, φρούτα ή χρήματα.

Ένα ακόμα έθιμο που έχουν στην Εύβοια στη Λέσβο και σε άλλες περιοχές είναι τα «Λαζαράκια», «Λαζαρήδες» ή «Λαζαρούδια». Ανήμερα της γιορτής οι γυναίκες έπλαθαν μικρά ψωμάκια σε σχήμα ανθρώπου σπαργανωμένου, όπως παριστάνεται ο Λάζαρος στις εικόνες. Όσα παιδιά είχαν τόσα Λαζαράκια έπλαθαν. Μέσα στη ζύμη έβαζαν μέλι καρύδια σταφίδες και δυο γαρύφαλλα στη θέση των ματιών. Στο νησί της Κω οι αρραβωνιασμένες γυναίκες έφτιαχναν ένα μεγάλο Λαζαράκι που το γέμιζαν με διάφορους ξηρούς καρπούς, φρούτα και το έστελνα στον γαμπρό. Η παράδοση λέει: «Λάζαρο αν δεν πλάσεις ψωμί δε θα χορτάσεις». Πίστευαν πως ο αναστημένος φίλος του Χριστού είχε παραγγείλει «Όποιος ζυμώσει και δε με πλάσει το φαρμάκι μου να πάρει».

λαζαρακια1

Καλαντα του Λαζάρου

Ἦρθε ὁ Λάζαρος, ἦρθαν τὰ Βάγια,

ἦρθε τῶν Βαγιῶν ἡ ἑβδομάδα.

Ξύπνα Λάζαρε καὶ μὴν κοιμᾶσαι,

ἦρθε ἡ μέρα σου καὶ ἡ χαρά σου.

Ποῦ ἤσουν Λάζαρε; Ποῦ ἤσουν κρυμμένος;

Κάτω στοὺς νεκρούς, σὰν πεθαμένος.

Δὲ μοῦ φέρνετε, λίγο νεράκι,

πού ῾ν᾿ τὸ στόμα μου πικρὸ φαρμάκι.

Δὲ μοῦ φέρνετε λίγο λεμόνι,

Πού ῾ν᾿ τὸ στόμα μου, σὰν περιβόλι.

Ἦρθε ὁ Λάζαρος, ἦρθαν τὰ Βάγια,

ἦρθε ἡ Κυριακὴ ποὺ τρῶν᾿ τὰ ψάρια.

Σήκω Λάζαρε καὶ μὴν κοιμᾶσαι,

ἦρθε ἡ μάνα σου ἀπὸ τὴν πόλη,

σοῦ ῾φέρε χαρτὶ καὶ κομπολόι.

Γράψε Θόδωρε καὶ σὺ Δημήτρη,

γράψε Λεμονιὰ καὶ Κυπαρίσσι.

Τὸ κοφνάκι μου θέλει αὐγά,

κι ἡ τσεπούλα μου θέλει λεφτά.

Βάγια, Βάγια καὶ Βαγιῶ.

τρῶνε ψάρι καὶ κολιό.

Καὶ τὴν ἄλλη Κυριακή,

τρῶνε τὸ ψητὸ τ᾿ ἀρνί.

Check Also

Τι γιορτάζουμε την Πρωτοχρονιά……..

Αρχιμηνιά κι αρχιχρονιά λένε τα κάλαντα της Πρωτοχρονιάς. Γιατί όμως είναι τόσο σημαντική η πρώτη …